The Snake Hunter 

There was once a man in Iraq who decided to go into the cold and snowy mountains in search of a snake. He wanted to display the snake to the townspeople and thereby raise a few coppers from the incredulous crowd.

Foolish man that he was, he searched through the mountains and lo and behold! He found a terrible and fierce-looking dragon who seemed quite dead from the cold. He bundled up the creature in a cloth and tied it up with string, and carried it down to the town.

“See!” he cried out to the townspeople, “See what I have brought, with great difficulty and much searching, from the mountains! Come and see this terrible and fierce-looking dragon, whom I have killed!

The townspeople came from near and far to behold such a sight. They rallied around the dragon, and the crowd grew so thick that people jostled against one another, all craning their necks to catch a glimpse of this fierce and terrible dead dragon.

In the town, the sun grew stronger and by the warmth of its rays, the dragon began to emerge slowly from its frozen state. As it warmed, life revived in the dragon, who had not been dead at all but merely frozen beyond outwardly movement. Soon it burst forth from the cloth and string that had been tied around it.

The townspeople were filled with terror at the sight of the fierce dragon, come back from the dead as it were, and ran away from it in panic, crushing each other as they fled.

The dragon, mighty serpent that it was, devoured whoever was in its path, and finding a pillar, entwined itself around it, eating alive the man who thought he had easily captured a terrible and fierce-looking dragon.


داستان مارگیر ازدفتر سوم مثنوی

مارگیری از شهر بغداد و در فصل زمستان به کوهستان رفت تا برای امرار معاش خویش مارگیرد. اگرچه چنین جستجوی به ظاهر ناممکن  و گران می آید، اما یقینا کسی که در جستجوی چیزی حتا ناممکن بر می اید، نهایتا  یابنده آن است.
آری مارگیر در میان برف و یخ های کوهستان اژدهایی  دید که در خواب زمستانی فرو رفته بود و او نابخردانه آن را فسرده و مرده پنداشت و شادمانه آهنگ آن کرد تا او را به شهر بغداد بیاورد و از راه نمایش او کسب و کار خوبی راه اندازد. بنابراین با زحمت فراوان او را بسته و به سوی شهر به راه افتاد. 

مارگیر به كنار رودخانه بغداد آمد و بساط خود را در آن محل گسترانید و به آوای بلند مردمان را برای دیدن این موجود نادر و شگفت آور دعوت نمود. مردمان نیز از هر طرف برای دیدن این پدیده شگفت انگیز گرد آمدند و او همچنان منتظر ماند تا جمعیت بیشتری بیایند تا بتواند از این راه پول بیشتری بدست آورد.
او اژدها را زیر فرش و پلاس پنهان كرده بود و دور اندیشانه آن را با ریسمانی چند محكم بسته بود. آفتاب عراق تابیدن گرفت، هوا گرم شد و یخهای تن اژدها رفته رفته باز شد و به جنبش درآمد و از حرکت آن شگفتی مردم نیز چندین برابر شد. 
 اژدها به ناگاه ریسمان ها را پاره كرد و از زیر پلاسها بیرون آمد و به مردم حمله بُرد. مردم زیادی در هنگام فرار زیر دست و پا كشته شدند. مارگیر از ترس برجای خشك شد و از كار خود پشیمان گشت. ناگهان اژدها مارگیر را یك لقمه كرد خویش ساخت. آنگاه دور درختی پیچید تا استخوانهای مرد در شكم اژدها خُرد شود.

Interpretation by Babak Sfavt
تفسیر مثنوی - بابک صفوت

One of the methodical specialties of Rumi in creating the Masnavi Tales and Stories is in simultaneously providing variation of different interpretations and presence of educational advices and points.

A few topics about that story,

1- Certainly the most fundamental rule in attaining knowledge and reaching a goal , is having the quest and endeavor. To the extent that the great Iranian Gnostic, Attar Nishabouri, calls it “The First Pillar of Gnosticism”.

Valley of Quest is the beginning of the path

After that Valley of Love is endless

For this reason, Rumi believes that “the Seeker is the Finder”. Despite all the shortcomings and in any form and way that suits one’s Inner State. One should step in and seek him.

Always put both hands in your quest

Because quest is the best leader in your path

Whether drunk or sleep or bad mannered

Drag yourself toward him and seek him

He also quotes Jesus that said:

“For everyone who asks receives, and the one who seeks finds, and to the one who knocks, the door will be opened.”

2- In the story of “The Snake hunter” the first attention is the snake itself. A creature that according to the ancient mythologies is always seen by the rivers and springs and therefore is known as the protector of the water and treasures.

Even thou today, snake has various uses in medical, clothing and beauty products, some countries use its meat as an expensive food product. Also traces of snake can be found throughout the history and even in many religious myths about creation.

3- Many people see existence as depressed and silent, but in fact, deep inside, it has a lively and intelligent soul. That’s why if we could harmonize our waves with it, we can hear the sound of all the particles in the world that are talking to us night and day saying:

All beings in existence secretly are telling you every day and night

We see, we hear and we are joyful but to you non- intimates we are silent

4- After seeing the dragon, the snake hunter in pursue of fame and wealth , in the name of bravery and courage commits a dangerous act which was only foolish and coward and was coming from his greed and ego. So many people cause harm to themselves and those around them by these thoughtless acts.

On the other hand, the story is telling the conclusion of those who try to gather wealth by cheating people and selling them lies.

5- Man is the a comprehensive presentation of GOD and have been named as “Microcosm” or the great existence

Everything that is in Existence is also in you search in yourself whatever you want because all is in you.

Based on this ideology, the snake and Snake hunter is like a childish story that is a sort of entanglement and entertainment that will distant us from our true self and of course nowadays, this silly snake hunting play in the form of technology and science, is keeping us busy with the ever changing game of life to the extend that today mankind is so far away from his true reality and spends his life in search of a treasure outside of himself, not realizing the true treasures are within. For example, hundreds of thousands of gambling tables all around the world resemble that gigantic, cruel giant that puts people in adversity and devastation.

Everything in existence is within you
Seek within whatever you want, cause all is in you

6- Another point of this story is Rumi’s knowledge and awareness about marketing. He very well knows that in order to sell his product, he needs to establish a demand for it. So the Snake –hunter finds an appropriate location and patiently waits until enough people are gathered around him, then he starts presenting his product.

They are waiting as he is too. Until the scattered people are gathered

As the uproar increases presentation and selling gets better

7- The story contains numerous imagery factors Rumi, like an expert script-writer, with knowledge of dramatic effects, develops the story and like a skilled director creates the visual scenes such as the swallowing of the hunter by Dragon and later completely destroying all his left over evidence by wrapping himself around the pillar and breaking hunters’ bones.

8- Finally story is ended by Rumi’s message and moral conclusion that:

Your sensation is the Dragon and is not dead

It doesn’t move cause it’s depressed and has no tool

Snake or Dragon is the devil spirit in man that is always rebellious and that’s why snake sleeps with open eyes .This may be a sign of intelligence.

Human sensuality, even thou may seem to be idle and sleep, but is always alert and ready to find a chance to erupt and destroy.

Rumi resembles sensation to be like pharaoh and pharaoh is the symbol of disobedience to GOD commands. Obviously these acts of mutiny become possible when sensation is in power.

As King Jamshid’s tale that is written in Shahnameh, is another example of this rebel.

That GOD-knowing king became egotistic

Turned away from GOD and became ungrateful

Yes, Plato in the ancient times said “Power tends to corrupt”.

I believe that without doubt the political regimes that don’t build their foundation based on people/s views and collaboration constantly face the danger of egotistic, bloodthirsty Dragon that can destroy everything.


تحلیل داستان

یکم: نفس آدمی به مثابه اژدهایست که همواره آماده سرکشی است و هر آن می تواند بندهای طاعت و عبادت را از هم بگسلد و هزاران شیخ صنعان و برصیصای عابد را به قعر دریای نابودی کشاند.

مار با چشمان باز می‌خوابد و این می تواند نماد هوشیاری او باشد. نفس انسانی نیز به نظر خفته می آید، اما هوشیار است و در پی فرصتی است تا دست به طغیان و ویرانی زند.

اساسا در ادبیات عرفانی، نفس به حیوان های گوناگونی تشبیه میشود، مثلا در مکاری به روباه، در درنده خویی به گرگ و در نفهمی به خوک.

در وجود ما هزاران گرگ و خوک // صالح و نا صالح و خوب و خشوک

اما در مجموع مقصود از همه این تشبیهات و تعابیر این است که آدمی بر صفات ناپسند خود و از جمله درنده خوی و شقاوت چیرگی یابد و به قول سعدی روان خود را به سوی آدمیت رهنون سازد.   

اگر این درنده خویی ز طبیعتت بمیرد //همه عمر زنده باشی به روان آدمیت

از همین روی، عارفان برای دربند کشیدن هیولای نفس٬ گاه آن را مورد بی مهری قرار داده٬ گاه آن را خوار و خفیف شمرده و گاه با آن برخوردی قهرآمیز داشته و به قولی به کشتن آن همت می گمارده اند.  

نفس خود را کش جهانی زنده کن// خواجه را کشته است او را بنده کن

اما بواقع نفس هرگز قابل کشتن نیست و زور بازو و ریاضت های طاقت فرسا نیز چاره کار نیست.

به قول زنده یاد مشیری: 

زور بازو چاره این گرگ نیست // صاحب اندیشه داند چاره چیست

وی بسا زور آفرین مرد دلیر // هست در چنگال گرگ خود اسیر

برخی از عارفان و از جمله خود مولانا بر این باورند که بهترین سلاح برای مهار نفس، همان دست افزار عشق است.

خاموش کن چندین غمخواره مشو آخر// آن نفس که شد عاشق اماره نخواهد ماند


دوم : مولانا، نفس را به فرعون و فرعون را سمبلی از سرکشی دربرابر امر الهی می داند و پر واضح است که این گونه سرکشی افراد تنها زمانی که در اریکه قدرت قرار می گیرد، امکان پذیر است، چنان که زندگی جمشید شاه در شاهنامه نیز نمونه دیگر از همین داستان است.

منی کرد آن شاه یزدان شناس//  ز یزدان بپیچید و شد ناسپاس

بنابراین و بنابر قول افلاطون، «قدرت فساد می آورد» و ازهمین روی در نظام های سیاسی که ساختارها و ارکان قدرت بر پایه نظارت و حضور مردم بنیاد گردیده است، خطر بیداری اژدهای خودکامگی  کمتر به چشم می آید.

عارفان نیز با درک این نکته بنیادین از هرگونه قدرت و موقعیت های دورغین پرهیز کرده  با اختیار کردن فقر، از نداشتن اینگونه توانایی ها خشنودند. به قول سعدی عزیز:

 کجا خود شکر این نعمت گزارم//  که زور مردم آزاری ندارم


سوم: مارموجودی است شگفت آور که پوست، گوشت و روغن آن بسیار گرانقیمت است. از همین روی مولانا به مقایسه مقام مار با انسان می پردازد و این برگزیده الهی را به کوهی مانند می کند که هزار مرتبه بالاتر از این موجود شگفت آور است.

آدمى كوهى است چون مفتون شود// كوه اندر مار حيران چون شود

 بنابراین اساسا دیدن مار و مارگیر به بازی کودکانه ای می ماند که نوعی  سرگرمی است و ما را از حقیقت وجودی خویشتن دور می کند. این نمایش مضحک البته با جریان زمان و پیشرفت تکنولوژی اشکال های مدرن و گوناگون امروزی یافته است.

به عنوان مثال وجودهزاران سایت و شبکه های بیهوده وغیر متعارف، هزار هزارمیز قمار در سراسر جهان و همه و همه، همان مار گیر و معرگیری است که ما را از حقیقت وجودی خود دور می سازند.


چهارم: جستجو و طلب یکی از ارکان نخستین عرفان است، تا آنجا که عطار نیشابوری عارف بزرگ ایرانی از آن به عنوان آغاز کار نام می برد.

هست وادی طلب آغاز کار // وادی عشق است زان پس بی کنار

جستجوگر راه حق می باید که دایما دست در دامن طلب زند و با وجود تمامی کمی ها و کاستی ها و به هر شکل ممکن قدم در راه گذاشته، به گشت و گذار در جهان معرفت پردازد.

در طلب زن دایما تو هر دو دست// که طلب در راه نیکو رهبرست

لنگ و لوک و خفته شکل و بی ادب//  سوی او می غیژ و او را می طلب

درباورمولانا جوینده همواره یابنده است. اوهمچنین به نقل قولی از پیامبر اسلام اشاره دارد: 

گفت پیغمبر کر بکوبی تو دری// عاقبت زان در برون آید سری

همچنین از عیسی مسیح نقل است که گفت:

«بجویید تا بیابید. در بزنید تا به روی شما باز شود. زیرا هر که چیزی بخواهد، بدست خواهد آورد و هر که بجوید، خواهد یافت.»

ششم: در این داستان، مارگیر با دیدن اژدها بر اساس گمان و حدسیات خود دست به کار شگفت آوری می زند که برای او و دیگران مخاطره انگیز است.

این رفتار به ظاهر بی باکانه مارگیر، ناشی از حرص و آزمندی اوست. چه با خود چنین می پندارد که با برپا کردن نمایش در میدان بغداد و جمع آمدن مردمان، به ثروتی کلان دست یافته و می تواند بقیه عمر خود را در آسودگی بسر برد.  

چه بسیار افرادی که در نتیجه همین آزمندی های خارج از عقل و طمع کارانه و در آرزوی رسیدن به ثروتی بادآور، تمامی زندگی خود را از دست داده و خود و خانوداه را به بدبختی و هلاکت کشیده اند. 


هفتم: مارگیر با پهن کردن بساط و دکان های دروغین و انجام کارهای غیر مولد و ظاهرسازی های دلفریب، در پی کسب درآمد کلانی برای خود می باشد، یعنی همان کاری که بسیاری از آدمیان نیز در انجام ان کوتاهی نمی ورزند.

اساسا شاید کمتر انسانی را توان یافت که در حال معرگیری نباشد. البته اشکال و فرم آن متفاوت است. اما ناپسند ترین آن در میان واعظانی است که در خلوت کاری دیگر کرده  و در جلوت، با پهن کردن سجاده تزویر و نمایش پیشانی ممهور به مهر خود، دست بکار معرکه گیری شده اند.


 هشتم: مولانا به امر بازاریابی و یا به اصطلاح امروزین آن مارکتینگ، آشنایی داشته است. او همچنین از جنگ خرفروشان یعنی جنگ زرگری و ساختگی که میان دو تن برای فریفتن شخص سوم و فروش کالا صورت می گیرد، سخن می راند.  

یا نه جنگست این برای حکمتست // همچو جنگ خر فروشان صنعتست

او به خوبی می داند که برای فروش کالای مورد نظر باید بازارگرمی  کرد و مارگیر نیز برای ارایه کالای خود به مشتریان، علاوه بر انتخاب مکانی مناسب آنقدر حوصله به خرج می دهد تا مردمان فراوانی به گرد او جمع آیند و سپس از کالای خود پرده برداری می کند.

 مردمِ هنگامه افزون‌تر شود //كُدیه و توزیع نیكوتر رود


نهم - داستان از بنیادهای تصویری فراوانی برخوردار است و مولانا همانند فیلمنامه نویسی توانا و آگاه به اصول دراماتیک  قصه را به پیش می برد. او گویی به اصل قهرمان پردازی و گره افکنی در داستان کاملا واقف و آگاه است.

اوهمچنین همانند کارگردانی چیره دست، دست به آفرینش صخنه های تصویری می زند که از جمله بلعیدن مرد مارگیر توسط اژدها و در هم شکستن استخوانهای او با تکیه به استون موجود در فضای موجود، از جمله مصادیق بارز آن می باشد.

خويش را بر استنى پيچيد و بست//  استخوان خورده را در هم شكست‏


دهم : در چشم بسیاری از مردمان، این جهان افسرده و خاموش است. اما همانگونه که سطح ظاهری اقیانوس، آرام و بی حرکت است و برای رفتن به ژرفنای اقیانوس، می باید خود را با شرایط آنجا منطبق  کرد، همچنین با ادراکات محدود و گرفتار در امواج خاکی نمی توان حقایق عالم هستی را دریافت کرد و لاجرم نیازمند به داشتن امواج آبی هستیم 

اساسا در نگاه  تیز بین عارفان، یک جنبش و پیوستگی منسجم و واحد در جهان هستی وجود دارد که حلقه هایی نامریی جهان را بهم پیوند داده است. به قول محمود شبستری  

 اگر یک ذره را برگیری از جای // خلل یابد همه عالم سراپای

جهان یکسره در حال تغییر و خلق مدام  است و تمام اجزا هستی در درون داری روحی بیدار و هوشیار می باشند. از همین روی، هرگاه آدمی بتواند فرکانس و امواج ذهنی خود را با جهان هستی هماهنگ سازد، می تواند صدای ذرات عالم را بشنود که با او روزان وشبان این سخن دارند 

جمله ذرات عـالم در نهان // با تـو مي گويند روزان و شبـان

ما سميعيم و بصيريم وخوشيم // با شما نامحرمان ما خامشيم